วาไรตี้
สัมผัสเยาวชนใฝ่ดีที่บ้าน 'กรือซอ'
คำถามจากสังคมในทุกวัน เยาวชนในจังหวัดชายแดนภาคใต้กำลังทำอะไรอยู่?
แม้ภาพลักษณ์เยาวชนในจังหวัดชายแดนภาคใต้ยามนี้จะยังคงมีปัญหา อันเนื่องจากเหตุการณ์ความรุนแรงหลายต่อหลายครั้ง กลุ่มคนวัยนี้มักเข้าไปเกี่ยวข้องอยู่ด้วยเสมอ
ในอีกด้านอีกหลากสังคม หลายคนคงยังไม่รู้ว่า มีเยาวชนที่ตั้งใจทำสิ่งดีๆ ให้กับชุมชน ในฐานะภูมิบุตรา
กระนั้นก็ตาม ถ้าเราเดินทางมายังหมู่ที่ 4 บ้านกรือซอ ตำบลแว้ง อำเภอแว้ง จังหวัดนราธิวาส ชุมชนที่แทบจะซ่อนตัวอยู่ท่ามกลางหลุบเขา เพราะที่ตั้งของชุมชนคาบเกี่ยวกับเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าฮาลาบาลา ป่าดิบชื้นที่อันทรงคุณค่าในเอเชียอาคเนย์ (SEA)
พวกเขาเรียกกลุ่มตัวเองว่า "กลุ่มเยาวชนก้าวหน้าเพื่อความสันติสุข"
................
กรือซอในภาษามลายูแปลว่า "กวาง" ชุมชนเล็กๆ ในเขตตำบลที่มีนายกฯ หญิงแกร่งที่ชื่อ น.ส.จุฑามณี หามะ
ไม่ใช่เรื่องแปลกที่ชุมชนจะชื่อนี้ เพราะด้านหลังชุมชนคือส่วนหนึ่งของเทือกเขาสันกาลาคีรี อันทอดยาวกินเนื้อที่ตั้งแต่ปัตตานี ยะลา นราธิวาส ทะลุไปอีกฝั่งของมาเลเซีย ชาวบ้านเรียกว่า "เขาบีแด" อันหมายถึง "หมอตำแย"
มีตำนานเล่าขานมากมายตั้งแต่ครั้งอิสลามยังไม่เผยแผ่เข้ามา ยังเป็นเรื่องเล่าขานปรากฏอยู่กระทั่งทุกวัน
มากรือซอไม่ใช่เรื่องยากเย็นนัก ที่นี่ห่างจากชายแดนมาเลเซีย 10 กว่ากม. ห่างจากที่ว่าการอำเภอขึ้นไปทางเขาบีแดประมาณ 4 - 5 กม. ถ้าขับรถเลยขึ้นไปช่วงปลายหมู่บ้านหูใครบางคนน่าจะเริ่มลั่นกรึ่บ กรั่บ พร้อมสัมผัสได้ถึงมวลไอเย็นที่ปะทะวูบวาบ
เดาว่าที่นี่น่าจะอยู่สูงกว่าระดับน้ำทะเลนับร้อยเมตร เพราะเป็นอีกเส้นทางที่เชื่อมต่อระหว่างอำเภอแว้งกับสุคีรินในอีก 10 กิโลเมตร
แม้จะเป็นเส้นทางเล็กๆ พอรถสวนทางกันได้ สองฝั่งทางเต็มไปด้วยสวนผลไม้ ยางพารา ผักกูดขึ้นเต็มริมทาง ตั้งแต่กลางชุมชนโดยที่ไม่ต้องปลูก จนนึกเลยเถิดไปถึงยำหรือแกงเลียงผักกูด บางคนบอกว่าผักชนิดนี้นับเป็นอาชีพหลักของชาวบ้านเลยทีเดียว
ที่นี่มุสลิมอาศัยเกือบ 100% สื่อสารด้วยภาษามลายู ไม่แตกต่างกับมาเลเซีย ด้วยทรัพยากรและวิถีชีวิตที่เรียบง่าย ถือเป็นชุมชนที่น่าอยู่ชุมชนหนึ่ง ถ้าชายแดนใต้ไม่มีปัญหาเรื่องความไม่สงบ ที่นี่น่าจะเป็นแหล่งท่องเที่ยวทางวัฒนธรรม - เชิงอนุรักษ์ได้อย่างสบาย
ขนาดที่ว่าห่างจากนี้ไม่มากนัก พวกเขาบอกว่านกเงือกยังโผล่หน้ามาให้เห็นจนชินตา แน่ละ! สังเกตดีๆ ป้ายซอยในอำเภอจะมีนกชนิดนี้เป็นสัญลักษณ์ ในทางวิชาการนกเงือกคือตัววัดความอุดมสมบูรณ์ของป่า ว่ากันว่าเมืองไทยมีนกนี้อยู่ 13 ชนิด ฮาลาบาลาที่เดียวพวกมันอาศัยอยู่ครบทั้ง 13 ชนิด จะดูให้ครบไม่ต้องไปไหนไกล ถ้าใครติดตามงานเขียนของกูรูนกอย่างปริญญา ผดุงถิ่น ในมติชนรายสัปดาห์ จะเห็นภาพชัดเจนถึงบรรยากาศป่าและนกที่นี่
.......
กลุ่มเยาวชนก้าวหน้าเพื่อความสันติสุข เกิดขึ้นช่วงต้นปี 2552 นี่เอง จากแนวคิดของกลุ่มเยาวชนบ้านกรือซอ เปิดประชุมนัดแรกเมื่อวันที่ 16 มกราคม 2551 ครั้งนั้นมีการแต่งตั้งคณะกรรมการบริหารกลุ่ม โดยนายบาราฮูดิง ลอแม รับตำแหน่งประธาน นายบุครัม ดือราแม ดำรงตำแหน่งรองประธานฯ เลขานุการ นายอัสเรด เจ๊ะหะ บัณฑิตใหม่หมาดจากรั้วพ่อขุน ซึ่งวันนี้ทำหน้าที่บัณฑิตอาสา อันเป็นโครงการที่เกิดขึ้นจากแนวคิดของศูนย์อำนวยการบริหารจังหวัดชายแดนภาคใต้ หรือศอ.บต.เมื่อปี 2521
สมาชิกมีประมาณ 20 กว่าคน แน่นอนว่าเป็นเยาวชนในพื้นที่ทั้งหมด อายุเฉลี่ยประมาณ 25 ปี ทำกิจกรรมตามความถนัด คนถนัดกีฬาก็เป็นหัวในเรื่องกีฬา ถนัดศาสนาก็ว่ากันไป บางคนยังเป็นนักศึกษาที่พ่อแม่ส่งไปเรียนยังโลกอาหรับอย่างตักกีดี ลอแม ที่วันนี้เขาคือนิสิตปี 1 มหาวิทยาลัยไคโร ในประเทศอิยิปต์ มหาวิทยาลัยที่เก่าแก่แห่งหนึ่งของโลกเช่นเดียวกับมหาวิทยาลัยอัลฮัรซาร์
วัตถุประสงค์ก็เพื่อแบ่งเบาภาระหน้าที่ของผู้หลักผู้ใหญ่ในชุมชน สะท้อนให้เห็นบทบาทของเยาวชนในการสรรค์สร้างสังคมและประเทศ เป็นตัวอย่างให้กับน้องๆ เยาวชน ส่งเสริมหลักความสามัคคีและการอยู่ร่วมกันในสังคม อันนำไปสู่เป้าหมายในการสร้างสันติสุขให้กับสังคมและประเทศชาติต่อไป
โดยมีกรอบการทำงานใน 3 ด้าน กล่าวคือในมิติของประเพณีวัฒนธรรม มิติการกีฬา และมิติด้านการศึกษา
กิจกรรมหลักๆ ตามความถนัดของแต่ละคน เช่น สอนอัลกุรอ่าน ไวยากรณ์อาหรับให้กับเด็กในชุมชน ร่วมดำเนินกิจกรรมเมาลิด งานอาซูรอ รวมถึงกีฬาสัมพันธ์ในชุมชน เช่น กีฬาสี แข่งว่าว หรือประเพณีอื่นๆ
ยังมีกิจกรรมเสริมอีก เช่น ร่วมมือกับฝ่ายปกครองชุมชน ทำกิจกรรมสาธารณะประโยชน์ต่างๆ กระทั่งประชุมร่วมกับคณะกรรมการหมู่บ้าน ในการแก้ไขปัญหาหรืองานพัฒนาต่างๆ
ถ้าย่อยมาอีก เช่น ครั้งใดคนในหรือนอกชุมชนเสียชีวิต เยาวชนกลุ่มนี้จะทำหน้าที่อ่านคำภีร์อัลกุรอ่านยังกุโบร์ (สุสาน) โดยไม่มีแบ่งฝักฝ่าย
ส่วนที่ทำการ กลุ่มจะใช้อาคารหลังมัสยิดวะห์ดาตุลวาตอนียะห์ ซึ่งเป็นอาคารไม้หลังเก่าเป็นฐานบัญชาการ ทั้งประชุมและสอนหนังสือเด็ก ประชุมครั้งหนึ่งๆ จะไม่มีวาระประจำ อาจจะเดือนละครั้งหรืออาทิตย์ละครั้งตามเนื้องาน ส่วนงานสอนจะทำเป็นประจำในทุกวัน
อย่างไรก็ดี การดำเนินกิจกรรมต่างๆ ของกลุ่มย่อมมีอุปสรรคปัญหาบ้าง แต่ก็มีผู้ใหญ่อย่างยามารูดิง สารียอ ในฐานะรองนายกองค์การบริหารส่วนตำบล และสะอารี ดีมูเละ ปลัดองค์การบริหารส่วนตำบลคอยเป็นที่ปรึกษา สนับสนุนและให้กำลังใจ
ยามารูดิงบอกว่า ส่วนตัวนับเป็นกระบอกเสียงของชุมชน การก่อตัวของเยาวชนกลุ่มนี้ องค์การบริหารส่วนตำบลให้ความสำคัญและจับตามอง เพราะพวกเขากำลังทำประโยชน์ให้กับสังคม
"แน่นอนที่สุด องค์การบริหารส่วนตำบลต้องการให้กลุ่มเป็นต้นแบบกับเยาวชนในชุมชนอื่น เหนืออื่นใดองค์การบริหารส่วนตำบลในฐานะที่มีหน้าดูแลพัฒนาชุมชน อยากให้เยาวชนกลุ่มนี้ยังจับกลุ่มเหนียวแน่นต่อไป ต่อยอดกิจกรรม รวมถึงดึงเยาวชนในพื้นที่เข้ามาร่วมกิจกรรมให้มากขึ้น องค์การบริหารส่วนตำบลเองยินดีสนับสนุนเต็มที่"
ถึงจะมีเสียงเปรยทำนองน้อยใจจากแกนนำกลุ่มว่าหน่วยงานรัฐใหญ่ๆ ไม่ค่อยให้ความสำคัญ แต่ในอีกแง่ วันนี้ท้องถิ่นอย่างองค์การบริหารส่วนตำบล หน่วยงานที่ใกล้ชิดกับชาวบ้านมากที่สุด เริ่มให้ความสำคัญกับกลุ่มแล้ว
ขณะที่อัสเรดมีมุมมองเช่นเดียวกัน ประเด็นสำคัญที่พวกเขากำลังคิดคือ วันนี้กิจกรรมที่พวกเขาดำเนินการ ยังต่อยอดไม่ได้มากกว่าที่คิด ยังไม่ได้ดั่งใจ เช่นเดียวกับพื้นที่อื่น ต้องยอมรับว่าเยาวชนส่วนหนึ่งยังมีปัญหาเรื่องยาเสพติด กลุ่มอยากเข้าไปคลี่คลายและรับเข้ามาเป็นส่วนหนึ่งเพื่อร่วมกิจกรรม เขามองว่าการทำกิจกรรมร่วมน่าจะช่วยคลี่คลายปัญหา
สุดท้ายพวกเขาอยากให้สังคมภายนอกรับรู้สิ่งที่เขากำลังคิด กำลังทำ ให้เห็นเรื่องราวดีๆ ที่ปรากฏอยู่ในกรือซอ
ชุมชนเล็กๆ ที่สวยงามด้วยพื้นที่ น่าอยู่ด้วยวัฒนธรรมประเพณี
ที่มา : นิตยสารใต้สันติสุข